Alimenty - sposób na dłużnika alimentacyjnego

Jakie są rodzaje niealimentacji?

rodzaje niealimentacjiW przepisie art. 209 § 1 i § 1a k.k. wyróżniono dwa rodzaje nie alimentacji:
- pierwszym rodzajem jest uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego przez dłużnika, pomimo iż posiada możliwość spełnienia świadczenia alimentacyjnego. Przestępstwo to zagrożone jest karą grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do roku.
- drugim rodzajem jest uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego dłużnika, pomimo posiadania możliwości spełnienia świadczenia alimentacyjnego oraz spowodowanie stanu braku możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. W tym przypadku Sąd orzekający może dłużnika alimentacyjnego potraktować surowiej tj. może wymierzyć: karę grzywny, ograniczenia wolności, pozbawienia wolności do lat dwóch.

Nie należy zapominać, iż pojęcie „potrzeb życiowych” ma charakter oceny i jest zindywidualizowane w każdym przypadku w zależności od wielu czynników. Przede wszystkim nie może ograniczać się jedynie do zapewnienia dziecku – wierzycielowi alimentacyjnemu tylko minimum egzystencji, ale również należy brać pod uwagę potrzeby kulturalne, edukacyjne czy potrzeby rozrywki. 

Kiedy można żądać wszczęcia postępowania karnego za przestępstwo niealimentacji?

Wszczęcie postępowania karnego za przestępstwo niealimentacji uzależnione jest od spełnienia poniższych warunków: 
1. istnienia obowiązku alimentacyjnego pomiędzy wierzycielem alimentacyjnym a dłużnikiem. Obowiązek alimentacyjny udowodniony może być poprzez orzeczenie sądowe – wyrok, ugodę czy tez umowę w formie pisemnej.
2. zadłużenie alimentacyjne musi wynosić równowartość sumy trzech świadczeń alimentacyjnych lub zwłoka w spełnieniu świadczenia wynosi co najmniej 3 miesiące.

Zauważyć należy, iż w sytuacji gdy dłużnik alimentacyjny płaci alimenty regularnie, ale w mniejszej niż wymagana wysokość, to warunek kryterium czasowo-kwotowego spełni się, jeżeli suma zaległości przekroczy równowartość 3 świadczeń okresowych.

Kto jest uprawniony do wszczęcia postępowania karnego?

Zgodnie z art. 209 § 2 k.k. i § 3 k.k. przestępstwo niealimentacji ścigane jest na wniosek pokrzywdzonego lub z urzędu. Ściganie przestępstwa niealimentacji z urzędu ma miejsce w sytuacji, gdy osobie uprawnionej, zostały przyznane świadczenia rodzinne lub świadczenia pieniężne (np. z Funduszu Alimentacyjnego) w związku z bezskutecznością egzekucji alimentów od dłużnika alimentacyjnego. Działania z urzędu wobec dłużników alimentacyjnych podejmowane są na wniosek: wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej.

Czy Sąd może odstąpić od wymierzenia kary za przestępstwo niealimentacji? 

W myśl art. 209 § 4 i § 5 k.k. Sąd może odstąpić od wymierzenia kary w momencie spłaty długu alimentacyjnego przez sprawcę przed upływem 30 dni od dnia, w którym osoba została przesłuchana w charakterze podejrzanego. 

Jednakże w art. 209 § 5 k.k. zostały wprowadzone przesłanki, kiedy Sąd nie odstąpi od wymierzenia kary, pomimo spłaty długu w terminie, a to z uwagi na winę oraz społeczną szkodliwość czynu. 

Czy warto korzystać z postępowania karnego w przypadku niealimentacji?

W sytuacji nie płacenia alimentów w większości przypadków wszczęcie postępowania karnego powoduje zdyscyplinowanie dłużnika alimentacyjnego. Niealimenciarz mając świadomość zagrożenia wyrokiem karnym szybciej zacznie regulować wymagalne zaległe alimenty jak i bieżące. 

Z drugiej strony w art. 209 § 5 k.k. przewidziano instytucję odstąpienia od wymierzenia kary w sytuacji gdy dłużnik alimentacyjny nie później niż przed upływem 30 dni od dnia pierwszego przesłuchania w charakterze podejrzanego uiścił w całości zaległe alimenty. Stanowi to kolejny bodziec do zdyscyplinowania niealimenciarza do zapłaty zaległych alimentów. Nie można pominąć, iż wszczęcie postępowania karnego może przyczynić się do powstania konfliktów rodzinnych. 

Nasza Kancelaria Adwokacka w Rzeszowie zajmuje się prowadzeniem spraw z zakresu prawa karnego, a w szczególności dotyczących problematyki związanej z przestępstwem niealimentacji, dlatego jeśli potrzebujesz pomocy w tym zakresie umów się na spotkanie. Numer telefonu, adres korespondencyjny oraz adres e-mail znajdziesz w zakładce KONTAKT. Zapraszamy do siedziby naszej Kancelarii Adwokackiej w centrum Rzeszowa ul. Moniuszki 8 / lok 105.