Reprezentowanie pokrzywdzonych w postępowaniu karnym

Reprezentowanie pokrzywdzonych w postępowaniu karnym

W postępowaniu karnym pokrzywdzonemu przysługują prawa i obowiązki, w zależności od toku postępowania jest jego stroną. Niekiedy wydaje się, że pokrzywdzony posiada łatwiejszą role w toku postępowania karnego, jednakże nie sposób się z tym zgodzić. Zatem jakie przysługują pokrzywdzonemu uprawnienia? Kiedy jest pokrzywdzonym, a kiedy oskarżycielem posiłkowym?

Kto jest pokrzywdzonym?

Definicję pokrzywdzonego ujęto w art. 49 k.p.k. zgodnie z którą pokrzywdzonym jest to osoba fizyczna, prawna lub nieposiadająca osobowości prawnej instytucja państwowa, samorządowa lub inna jednostka organizacyjna, której osobowość prawna została przyznana na mocy szczególnych przepisów, której dobro zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo.

Pokrzywdzony w postępowaniu karny jest strona z mocy prawa wyłącznie w toku postępowania przygotowawczego.

Jakie uprawnienie przysługują pokrzywdzonemu w postępowaniu przygotowawczym?

W toku postępowania przygotowawczego pokrzywdzony może:

- składać wnioski dowodowe oraz uczestniczyć w czynnościach dowodowych (inicjatywa dowodowa);

- uczestniczyć w innych czynnościach śledztwa/dochodzenia przeprowadzanych w toku postępowania;

- przeglądać akta oraz żądać ich odpisu bądź fotokopii;

- zaskarżyć postanowienia o odmowie udostępnienia akt;

- uczestniczyć w przesłuchaniu biegłego;

- korzystać z pomocy tłumacza, jeżeli pokrzywdzony nie włada językiem polskim w wystarczającym stopniu;

- zaskarżać postanowienia i zarządzenia wydawanych w toku postępowania.

Kiedy pokrzywdzony może być oskarżycielem posiłkowym?

Na jakim etapie postępowania karnego może złożyć taki wniosek?

Pokrzywdzony jest stroną z mocy prawa wyłącznie w postępowaniu przygotowawczym. Jednakże, jeśli w postępowaniu sądowym złoży oświadczenie o działaniu w charakterze oskarżyciela posiłkowego tj. do momentu rozpoczęcia przewodu sądowego (art. 54 § 1 kpk), wówczas zyskuje on przymiot strony.

Oskarżycielem posiłkowym jest pokrzywdzony, który w sprawie o przestępstwo ścigane z urzędu występuje obok oskarżyciela publicznego albo niekiedy zamiast niego.

Oświadczenie o działaniu w oskarżyciela posiłkowego może zostać złożone na piśmie lub ustnie do protokołu.

Niedotrzymanie w/w terminu powoduje brak uprawnień po stronie pokrzywdzonego a tym samym skutkuje odmową Sądu do wzięcia udziału oskarżyciela posiłkowego w postępowaniu.

Pokrzywdzonemu aż do zamknięcia przewodu sądowego na rozprawie głównej przysługuje prawo do złożenia wniosku o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienie.

Pełnomocnik - adwokat w toku postępowania sądowego reprezentuje pokrzywdzonego na rozprawach i posiedzeniach. Pełnomocnik bierze czynny udział w przesłuchaniu świadków, weryfikuje zebrany materiał dowodowy i w razie potrzeby składa stosowne wnioski dowodowe.

Jeśli masz więcej pytań skontaktuj się z pełnomocnikiem - prawnikiem z naszej Kancelarii Adwokackiej. Numer telefonu, adres korespondencyjny oraz adres e-mail znajdziesz w zakładce KONTAKT. Zapraszamy do siedziby naszej Kancelarii Adwokackiej w centrum Rzeszowa.